Strona:Mikolaja Machiawella Traktat o Ksieciu.djvu/176

Ta strona została uwierzytelniona.




ROZDZIAŁ 25.

Wpływ losu na sprawy ludzkie i jakim sposobem mozna[1] mu opór stawić.


Nic jest mi tajne dawne, a u wielu dotychczas trwające mniemanie, jakoby los i Bóg w ten sposób rządzili światem, że mądrość ludzka nic w tém odmienić nie potrafi, nawet środków do tego nie ma. Zdawałoby się więc, że zabiegi nasze są podaremne i że lepiej zdać się na los szczęścia. Zdanie to tem bardziej jest w naszych czasach upowszechnione, ponieważ nie ma dnia, aby wbrew wszelkim oczekiwaniom nie zaszły ważne zmiany w sprawach ludzkich. Myśląc czasami nad tém i ja byłem poczęści tej opinii przychylny; wszelako nie mogąc wykluczyć wolną wolę ludzką, skłaniam się do tego zdania, że, jak z jednej strony może być

  1. Przypis własny Wikiźródeł Błąd w druku; powinno być – można.