Strona:Mikolaja Machiawella Traktat o Ksieciu.djvu/179

Ta strona została uwierzytelniona.


swój osiągnąć. Zdarza się nawet, że między dwoma, którzy z jednakową postępują przezornością, tylko jeden staje u celu; czasami znów zamiary tak przezornego jak i natarczywego pomyślnym zostają uwieńczone skutkiem, chociaż działania ich wbrew sobie były przeciwne, co wszystko ztąd pochodzi, że jednemu duch czasu sprzyjał a drugiemu nie sprzyjał. Więc, jakem powiedział, tak jak dwa przeciwne sposoby działania jeden i ten sam mogą mieć skutek, zarówno skutki dwóch pojedynczych działań mogą być wręcz przeciwne i jeden z nich osiągnie a drugi nie osiągnie celu. W tém leży tajemnica szczęścia; bo jeśli człowiekowi, który przezornie i cierpliwie działa, równie czas jak i okoliczności sprzyjają, człowiek ten doznaje szczęścia, ale upada niechybnie, jeśli przy zmianie czasu i okoliczności swoje postępowanie nie zmieni. Lecz niełatwo znaleść męża tyle roztropnego, aby się do tych przepisów zastósował, raz że nie omże[1] przeciw swoim przyrodzonym dzia-

  1. Przypis własny Wikiźródeł Błąd w druku; powinno być – może.